Thế Philidor
Học kỹ thuật cầm hòa quan trọng nhất trong tàn cuộc Xe — phòng thủ Philidor dùng Xe trên hàng 6 và những đòn chiếu liên hồi từ phía sau.
Thử bài học tương tácGiới thiệu
Nội dung bài học
Trắng đẩy Tốt lên hàng 6 kèm chiếu. Đây là khoảnh khắc then chốt — Tốt ở e6 tấn công d7 theo đường chéo, buộc Vua đen di chuyển. Hãy để ý Trắng không thể chơi ♔︎d6 vì Xe đen ở a6 khống chế toàn bộ hàng 6, ngăn Vua tiến lên. Đó là Giai đoạn 1 của Philidor đang vận hành! Nhưng giờ Tốt đã tiến lên, Đen phải chuyển sang Giai đoạn 2.
Lùi về e8, đứng trước Tốt!
♔︎e8 — ♘︎ước lùi then chốt! Đen bước đến e8, ở gần ô phong cấp. Vua phải ở gần Tốt, không được trôi dạt sang cánh Hậu. Từ e8, Vua canh cột e và ở gần f8/g8 phòng khi Tốt phong cấp. Đây là quyết định trọng yếu nhất trong phòng thủ Philidor — bước về phía cánh Hậu (♔︎c7 hoặc ♔︎c8) là thua ván.
Các nước đi thay thế
Trắng đưa Vua ra sau Tốt. Hãy để ý ♔︎d6 vẫn bất hợp lệ — Xe đen ở a6 khống chế d6! Nhiệm vụ Giai đoạn 1 của Xe tiếp tục cả sau khi Vua đã lùi. Trắng phải tìm cách khác để tiến lên.
Chuyển Xe sang một vị trí chiếu tầm xa!
♖︎a2 — Giai đoạn 2 bắt đầu! Xe rời hàng 6 và hạ xuống a2, chuẩn bị chiếu từ phía sau. Xe cần khoảng cách với Vua để các đòn chiếu hiệu quả — từ a2, nó có thể vung sang bất kỳ cột nào trên hàng 2 để chiếu từ phía sau. Sao không ở lại hàng 6? Vì nhiệm vụ Giai đoạn 1 của Xe đã xong — Tốt đã ở e6, nên chặn Vua trên hàng 6 không còn ngăn Tốt tiến nữa. Đến lúc chuyển sang chiếu liên hồi.
Các nước đi thay thế
Giờ Xe đã rời a6, Vua trắng cuối cùng có thể tiến lên hàng 6. ♔︎d6 hỗ trợ Tốt ở e6 và đe dọa ♖︎h8#. Nhưng Đen đã sẵn sàng — Xe ở a2 ra tay.
Chiếu từ phía sau — đẩy Vua lùi lại!
♖︎d2+ — Chiếu từ phía sau! Xe vung đến d2 kèm chiếu, buộc Vua trắng lùi. Đây là tinh túy của Giai đoạn 2 — mỗi khi Vua tiến về phía Tốt, Đen chiếu từ phía sau, đẩy nó lùi lại. Vua không bao giờ ở lại hàng 6 đủ lâu để phong cấp.
Trắng lùi khỏi đòn chiếu. Vua trở về e5, nhưng Đen chỉ việc tiếp tục chiếu. Trắng không tiến triển gì — Vua không thể ở lại hàng 6.
Bám theo Vua — chiếu trên cột e!
♖︎e2+ — Một đòn chiếu nữa! Xe bám theo Vua sang cột e. Chiến lược của Đen đơn giản và máy móc: Vua đi đâu, chiếu trên cột đó từ hàng 2. Vua không có chỗ nấp.
Trắng thử một lối thoát khác — hướng về cánh Vua. Liệu Vua có chạy đủ xa Xe để tránh những đòn chiếu? Đen phải đáp trả chính xác ở đây.
Chiếu trên cột f — đây là nước duy nhất cầm hòa!
♖︎f2+ — ♘︎ước hòa duy nhất! Đen phải chiếu ngay trên cột f. Mọi nước khác — kể cả nước Vua, nước ăn, và nước Xe không chiếu — đều thua ván. Đây là khoảnh khắc duy nhất mà sự chính xác là tuyệt đối tối quan trọng.
Trắng tiếp tục chạy sang cánh Vua. Vua giờ ở g6 — cách Tốt ở e6 hai cột. Nhưng Xe bám theo không khoan nhượng.
Bám theo cột g — tiếp tục chiếu!
♖︎g2+ — Xe bám theo đến g2, lại chiếu Vua. Quy luật đã rõ: Xe phản chiếu cột của Vua từ hàng 2. Trắng không thể thoát vì bàn cờ có biên — Vua rốt cuộc sẽ phải quay lại.
Trắng quay lại — cánh Vua không có lối thoát. Vua hướng về lại trung tâm, nhưng Xe vẫn bám theo.
Tiếp tục bám theo — chiếu trên cột f!
♖︎f2+ — Lại chiếu trên cột f. Đen đang thực thi mẫu chiếu liên hồi một cách hoàn hảo — Xe bám theo Vua từ cột này sang cột khác, không bao giờ cho nó yên thân.
Trắng trở về e5 — đúng ô như sau nước 4. Trắng đã thử đi sang trái (♔︎d6) và sang phải (♔︎f6, ♔︎g6) rồi kết cục ở đúng chỗ xuất phát. Chiếu liên hồi là không lối thoát.
Chiếu lần nữa — thế hòa đã được bảo đảm!
Hòa do lặp lại! Thế cờ này đã xuất hiện trước đó (sau nước 4. ..♖︎e2+). Vua trắng có thể lang thang theo bất kỳ hướng nào, nhưng Xe sẽ luôn bám theo với những đòn chiếu từ hàng 2. Tốt ở e6 không đi đến đâu — đẩy nó lên e7 chẳng được gì vì Vua không thể ở lại hàng 6 đủ lâu. Phòng thủ Philidor vững vàng.
Điểm chính cần nhớ
- Giai đoạn 1: Giữ Xe trên hàng 6 để ngăn Vua tấn công tiến lên — nó khống chế toàn bộ hàng đó
- Giai đoạn 2: Một khi Tốt tới hàng 6, lùi Vua của bạn và chuyển Xe sang chiếu từ phía sau
- Sau khi Tốt tiến lên kèm chiếu, hãy lùi về đứng trước Tốt (♔︎e8) — đừng bao giờ bước ra xa nó (♔︎c7/♔︎c8 thua)
- Xe cần khoảng cách để chiếu hiệu quả — hạ xuống dọc cột a (♖︎a2/♖︎a3), nhưng đừng xuống a1, nơi Xe Trắng ở h1 ăn nó
- Bám theo Vua từng cột một bằng những đòn chiếu từ hàng 2 — biên bàn cờ ngăn nó thoát

Giờ tự đi thử xem
Đi từng nước trên bàn cờ thật, thử cả những nước sai, rồi hỏi Knighty vì sao chúng hỏng.
Bài học liên quan
Tóm tắt
Sẵn sàng luyện tập?

Tiếp theo trong khóa học này
Hậu đấu Tốt ở hàng 7
Mang bài học này theo bạn
Cần tài khoản miễn phíKèm mọi biến — mở được trong Lichess và ChessBase